Muş Alparslan Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Ferhat Çiftçi’nin ‘Apaçık’ isimli ikinci şiir kitabı mümbit yayınlarından çıktı.

Çiftçi’nin ilk şiir kitabı olan ‘Pepuk Kuşu’ 2018 yılında, ‘Taşranın Direnci Şehrin Bilinci / Metin Önal Mengüşoğlu’ isimli inceleme çalışması da 2020 yılında yayımlanmıştı.

Ayrıca şairimizin farklı zamanlarda ‘Umran, Bilge Adamlar, Nida, Temmuz, Muhayyel, Tasfiye ve Hece’ dergilerinde de yazı ve şiirleri yayımlandı.

Umudun rengi mavinin şık tonları ile grafik tasarımı yapılan ve ‘Apaçık, Üç Yol, Kırkta Kırk ve Büyüsüz Gerçek´ isimli dört bölümden oluşan ‘Apaçık’ mart ayında şiir severlerle buluştu.

‘Şiir, malzemesi kelimeler olan bir sanattır’ diyordu merhum Erdem Bayazıt.(Kelimenin Dirilişi, HAT Yayınevi)

Çiftçi’nin şiirine ruh olan, satırlarına ahenk katan ve mesajını dinlenir kılan, özenle seçilmiş, bakımı yapılmış, beslenip büyütülmüş ‘apaçık’ kelimeleri var. ‘Tevhid, iffet, dergah, rahle, akıl, kalp, cetvel, önlük, defter, Nil, Zinderud, Guadalquivir, dağılmış mekan, çözülmüş zaman’ gibi kelimeler yalın ve müteşabih anlamları ile kurucu rollerde çıkar karşımıza. Farklı dizelerde, farklı kıvamlarda buluşan kelimeler her seferinde ayrı bir anlam aralığı, ayrı bir fonetik lezzet, ayrı bir coşkunluk katıyor şiire.

Bu nazenin kelimelerle inci gibi dizilmiş bir sanatsal aklı var Çiftçi şiirinin. Şiirin serin coğrafyasında ilerledikçe, kelimelerin yarattığı bakış ve kavrayış evreninden, gürül gürül akan söz çağlayanından, itimat telkin eden içtenlik ikliminden yudum yudum içiyorsunuz.

Şiirden şiire geçerken ritim ve musikiyle dolu seyahatinizin kavgadan ve gürültüden ne kadar uzak olduğunu fark edersiniz. Adeta sessiz devrim gibi döşenmektedir harfler bir vadiden ötekine…

Çiftçi’nin bir derdi, bir endişesi var; hatırlatmak istedikleri, dikkat çekmek istedikleri var; bitmeyen arayışları, herkese başka biten hikayeleri var…

‘Mekki Dizeler’ isimli ve kanaatimce hiç yaşlanmayacak olan şiirdeki ‘semavat, firdevs, hutame, ve’l fecr, ve’ş şems, leyletü’l kadr, tarık, karia, son saat’ gibi seçkin kelimeler gökyüzünde değil de şiirde ışıldayan yıldızlar gibi duruyor.

Mekke döneminin kurucu tecrübesine ayna tutan bu şiir, ‘oku’ emrinin başlattığı kalem eksenli bilmenin inşa ve ikramının isabetli bir yansıması olarak karşılıyor okurunu.

‘Bana dallarını uzatan ağaç’ naifliğinde yakalanan ‘Üç Perde’ şiiri baştan aşağıya insanın hikayesine not düşen arkaik bir ses gibi.

Arayışın kutlu gölgesi düşer ‘Yeniden’ şiirinin üzerine. Hakikat avcılarının bitimsiz koşularından biri daha salınır zaman kadrajında. Ruh yorgun olsa da ‘gamdan damıtılmış kelimeler’ davetkar eşiklere sürükleyip durur bizi. ‘Binlerce yıl arasak da eksik olanın eksiksiz okumalar yapması muhaldir’ önermesini müteakip, ‘herkes nasibince insandır’ imleci dolanır kıvrımlarında harflerin.

Aliya İzzetbegoviç’in ‘Üçüncü Yol’ önermesinden ilhamla kaleme alınan Üç Yol şiiri ‘göç, tuz ve çöl’ aforizmaları üzerinden, denenmiş yanlışlar ile denenmeye değer doğruların hikayesine sufle veren güçlü bir anlatı.

Ontolojik özerkliği ile insana selam duran satırlar üzerinden arızi halleri bir çırpıda geçmeyi hatırlatan serin sular gibidir şu ifadeler:

‘Gizlenme başkasına / sen de ol / yaşasın insan.’ (Orta Yol)

Müslüman düşünürlere ve öncülere dair biriktirdiği şiirleri vardır Çiftçi’nin.

Zinderud nehrine benzettiği ‘Ufka bakan gözleri’ ile Muhammed İkbal, Aklın kıyılarına vuran dalga aforizması ile ‘deryaya talip hayat dolu damla’ dediği Ali Şeriati, ‘Doğum yeriniz ve ölüm sebebiniz Filistin’ tanımlaması ile kimlik denemesi yaptığı İsmail Raci El-Faruki, ‘Keklik bizden uzaklaştı’ diyen Endülüs notları ile maruf Asyalı Ozan Metin Önal Mengüşoğlu ve son olarak şiirini şiirinin yanına koyduğu ‘Kovgun ruhlara kucak, acılara merhem’ şiirlerin şairi Cahit Koytak gibi ustalar birer kutlu gölge gibi serilir masmavi sayfalara.   

Mü’min hassasiyetiyle akıp giden zamana ve tükenen ömür imkanlarına dikkat çekmek için kullandığı ‘ben geç kalmış bir müslüman’ estetik anonsu, Çiftçi şiirinin aklı ve duyguyu kararında karan zirve örneklerinden.

‘bilge bir adamla karşılaşmamdır’ isimli son şiir ise hitama dair enfes bir seçim. ‘Arayış’ ve ‘Apaçık’ kelimelerinde saklı sırdaşlığın sarmaşık misali mecz olduğu;

‘zihnim bir tarla / vuruyor çapa / kalbim bir bent / çarpıyor dalga / bir mekki bir mekki / yaktım bileti terminalde bıraktım bagajı / değişti terminoloji’ satırlarındaki akleden kalbi yoklayan dalgalar, sahilimize hüzün yüklü hatıralar bırakıp bırakıp çekiliyor.

Uzun soluklarda demlenmiş; kendi yolunda, kendi dilinde, kendi poetikasında emin adımlar…

Ferhat Çiftçi'nin ikinci şiir kitabı 'hayırlı olsun'.